نقد آزاد

فرمول ۱ در تهران!

در همه جای دنیا یک سری نمادها و علامتها جزو قوانین بین المللی شده و در همه کشورها

یک معنی و مفهوم واحد دارند  از جمله علائم و نمادهای مخصوص حمل و نقل و رانندگی

جاده ای. علائمی مثل ورود ممنوع٬ خیابان یکطرفه٬ توقف ممنوع ؛ و خیلی علائم مشابه دیگر.

خطوط نقش بسته بر خیابانها و آزاد راه ها و جاده ها هم از همین قبیل نمادها است که همه جا

معنی و مفهومی یکسان دارند. منظور از این خطوط ٬ مجاب کردن رانندگان در حرکت بین این

خطوط و رانندگی بر اساس رعایت قوانین مشترک بین المللی است که در تمامی کشورها

به عنوان اصولی غیر قابل انکار پذیرفته شده است . از آنجا که ما ایرانیها ید طولائی در نادیده

گرفتن قوانین راهنمائی و رانندگی داریم ٬ فلسفه وجودی این خطوط را نیز از یاد برده ایم یا

حداقل اگر به یاد داریم رعایت نمی کنیم. مطمئنا همه بارها و به کرات این نادیده گرفتن را

دیده ایم و اکثرمان هم از همان قاعده نانوشته - یعنی بی اعتنائی به این خطوط - پیروی

می کنیم. در بیشتر کشورها تعویض خط عبوری از سوی رانندگان با در نظر گرفتن جمیع جوانب

احتیاطی و استفاده از علائم هشدار دهنده - مثل راهنما - صورت می گیرد. یعنی همه در

بین خطوط رسم شده بر خیابانها تردد می کنند و اگر هم نیازی به تغییر مسیر پیدا کنند با

احتیاط کامل این کار را انجام می دهند. و برای متخلفین احتمالی هم جریمه های سنگین در

نظر گرفته شده است که همگان را مجبور به پیروی از قانون می کند. متاسفانه این اصل پایه

و بدیهی در کشور ما اصلا رعایت نمی شود و تغییر مسیرهای ناگهانی هنوز یکی از دلایل عمده

تصادفات در ایران بشمار می رود. حتما می دانید که ایران از نظر آمار مرگ و میر در تصادفات

رانندگی مقام اول را در دنیا دارد. چیزی حدود ۳۰ هزار کشته در سال ٬ که متاسفانه آمار صعودی

هم دارد . طبق همان قوانین بین المللی ٬ مثلا در خیابان یا اتوبانی که دارای ۴ باند حرکتی

می باشد ٬ علی القاعده باید ۴ ردیف ماشین در حال حرکت باشند ولی حتما دیده اید که در

ایران و بخصوص تهران در همان مسیر حرکتی مفروض ۵ یا ۶ ردیف ماشین در حال تردد هستند

که بیان کننده این معنی است که هیچ کس به خط کشی ها توجهی نمیکند و هر طور که

بخواهند رانندگی می کنند. نتیجه هم که مشخص است٬ ایجاد راه بندان های طولانی و کشنده

به خاطر رعایت نکردن همین اصل ساده و پیش پا افتاده. اگر در اتوبانهای تهران رانندگی کرده

باشید قطعا دیده اید که ناگهان ماشین کناری یا جلوئی تصمیم به تعویض باند می گیرد و

بدون هیچ علامتی جلوی شما می پیچد یا شما را مجبور به ترمز کردن ناگهانی می نماید که

اگر راننده مسلطی نباشید احتمال تصادف شما با همان ماشین یا دیگر ماشین های عبوری

بسیار بالا است. جالب است که اگر اعتراضی هم کنید با الفاظ رکیکی یا شاید هم مشت و

مالی حسابی پذیرائی خواهید شد. عده ای واقعا خیابانها را ارثیه فامیلی تصور می کنند و

هر کاری که بخواهند بکنند خود را آزاد می دانند. حرکت روی خطوط - نه بین آنها - تبدیل به

امری عادی شده است. آنقدر عادی که حتی در چشم مامورین راهنمائی و رانندگی هم به

عنوان تخلفی از قانون به نظر نمی آید. و هیچ چیز بدتر از این نیست که ناهنجاری تبدیل به

عرف و عادت شود ٬ دیگر اصلاح آن٬ کار ابدا راحتی نخواهد بود. چند ماه قبل یکی از اقوام بعد

از چند سال اقامت در آمریکا به ایران آمده بود و از دیدن این وضع رانندگی در ایران چنان دچار

ترس و واهمه شده بود که ابدا در زمان اقامتش در تهران حاظر به رانندگی نشد. به گفته او

ایرانیها با این وضع رانندگی می توانند در مسابقات فرمول یک مقام کسب کنند. می دانید که

حتی شرکت در مسابقات اتومبیل رانی هم برای خود قوانینی دارد چه رسد به رانندگی در

شهرها. خلاصه آنکه برای نجات از این وضع ترافیکی ناهنجار و کاهش آمار تصادفات علاوه بر

جریمه٬ آموزش همگانی تنها راه نجات به نطر می رسد. اگر جریمه ها و حتی افزایش چند برابر

آنها جنبه بازدارندگی داشت تا الان باید اثر خود را نشان می داد. خاطرتان هست برای جا

انداختن فرهنگ استفاده از کمربند ایمنی و کلاه ایمنی علاوه بر سخت گیری های قانونی

تبلیغات وسیعی هم شکل گرفت. آموزش همگانی با استفاده از میان برنامه های کوتاه انیمیشن

و ایجاد شخصیتهای کارتونی قابل باور برای عموم روش بسیار جالبی بود که همه دیدیم چه

تاثیر مثبتی داشت. خیلی مسائل را فقط با قوه قهریه نمی توان حل کرد. معضل رانندگی غیر

اصولی اکثر مردم ایران هم از این قاعده مستثنی نیست. آن شخصیتهای کارتونی در مدت

کوتاهی جای خود را بین همه باز کردند و به زیبائی کاری کرد که امروزه شاهد هستیم اکثر

رانندگان به محض مستقر شدن در خودرو اولین کاری که می کنند اقدام به بستن کمربند ایمنی

می کنند. در مورد موتور سواران هم علاوه بر این انیمیشن ها ٬ همت نیروی انتظامی در برخورد

با متخلفین جای تشکر و قدر دانی دارد. وقتی موتور سواران دیدند که اگر کلاه ایمنی به سر

نکنند موتورشان توقیف و خوابانده می شود مجبور به اطاعت از قانون شدند. خوشبختانه کاهش

آمار فوت موتورسواران بر اثر ضایعات مغزی نشاندهنده موثر بودن این طرح ضربتی بود. حالا در

مورد حرکت بین خطوط هم این نوع برخورد ضروری به نظر می رسد. باور کنید بسیاری از این

راه بندان های چند کیلومتری با رعایت همین اصل ساده کمتر خواهد شد ؛ البته حذف نخواهد

شد چون تعداد وسایل نقلیه بطرز وحشتناکی زیاد است ٬ ولی اگر همه در خطوط خود حرکت

کنند گره کور ترافیکی زودتر باز خواهد شد و تبعات مثبت آن شامل همه خواهد شد. و صد البته

آمار تصادفات هم پائین خواهد آمد ٬ خودروهای امدادی به موقع به وظایف خود عمل خواهند کرد

و بیشمار فواید دیگر که دانم و دانی. حقیقتا بسیاری از قوانین شاید دست و پا گیر باشند ولی

با دیدی عمیقتر همگی آنها برای رفاه و راحتی و صد البته در حیطه رانندگی برای سلامت خود

ما وضع شده اند و لا غیر. همچنین وجهه ایرانی در برابر کسانی که در کشور های دیگر زندگی

می کنند حفظ خواهد شد و از ما به عنوان جماعتی قانون گریز یاد  نخواهد شد . همچنین

آمارهای تاسف برانگیز و خجالت آور نیز تا حد زیادی پائین خواهد آمد. بله همه اینها که گغته شد

و بسیاری دیگر که از قلم افتاد تنها با رعایت قوانینی که برای تمامی ساکنین زمین وضع شده

محقق خواهد شد . خیلی سخت نیست کافی است بخواهیم و عمل کنیم.همین.

+   مهدی شفیعی طهران ; ٩:۱٥ ‎ب.ظ ; جمعه ۳ آذر ،۱۳۸٥

design by macromediax ; Powered by PersianBlog.ir